Film producers: Sascha Meichsner (www.formut.de)

& Paul Sauerland (www.sauerland-film.de)

 

Speakers: Lorelei (10 years) and Travis Ridout from Pullman, WA, USA.
We kindly thank the University of Greifswald for the overflight permission.

95 lat - Obserwatorium astronomiczne w Greifswald (1924 - 2019)
 

Początki pracy naukowej w Greifswald miały miejsce w roku 1456, kiedy to założono tutejszy uniwersytet.

 

W 1741 roku Andreas Mayer został profesorem matematyki i astronomii na najstarszym szwedzkim uniwersytecie. Historia astronomii w Greifswald jest ściśle związana z osobami astronomów Andreasa Mayera i Lamberta Heinricha Röhla oraz z pierwszym wykładem astronomicznym w 1762 roku.

 

Dawne miejsca obserwacji i obserwatoria to: Klasztor Eldena, Szary Klasztor w dzisiejszym Pomorskim Muzeum Państwowym, dom Andreasa Mayera przy Martin-Luther-Straße 10 oraz Wieża Prochowa nad rzeką Ryck ( 1775-1826). Obecne obserwatorium na wieży dawnego Instytutu Fizyki rozpoczęło działalność 12 lipca 1924 r. z inicjatywy dyrektora Instytutu Fizyki Friedricha Krügera.

 

Ważne obserwacje astronomiczne w Greifswald: tranzyty Wenus 1761 i 1769 oraz 2004 i 2012. W ramach pierwszego ogólnoeuropejskiego projektu badawczego została obliczona na podstawowe danych obserwacyjnych w XVIII wieku odległość pomiędzy Ziemią a Słońcem - około 150 milionów kilometrów. Znanym naukowcem uczestniczącym w tym projekcie był podróżnik James Cook, który odkrył Australię.

 

Obserwatorium w Greifswald (Greifswalder Sternwarte e.V.) dysponuje od 29 lipca 1992 roku jednym na świecie podwójnym teleskopem CARL-ZEISS. Placówka używa go do obserwacji, zajmuje się jego konserwacją oraz modernizuje urządzenie. Podwójny teleskop z mocowaniem paralaktycznym i mechaniczną kontrolą siły odśrodkowej znajduje się w drewnianej kopule o wysokości 6 metrów z pionowym otworem, podobnej do wieży Einsteina w Poczdamie. Największe obserwatorium w Meklemburgii-Pomorzu Przednim składa się z teleskopu soczewkowego (200/3000) z 1924 r. i teleskopu lustrzanego Newtona (400/6 400) z 1935 r. Ten drugi jest odpowiedni do fotografowania gwiazd zmiennych i został zakupiony słynnego astronoma Paula Ten Bruggencate. W celu bezpośredniej obserwacji imponujących wybuchów słońca (protouberancji) używa się podczas publicznych obserwacji używa się zmodernizowanego w roku 2016 filtra Quantum H-alfa firmy DayStar. Do użytku mobilnego dostępny jest teleskop lustrzany MEADE Schmidt-Cassegrain (200/1260) i teleskop „Telementor” (63/840).

 

Dzięki założycielowi stowarzyszenia, prof. Holgerowi Kerstenowi z Obserwatorium w Greifswald (Greifswalder Sternwarte e.V.) i jego koledze z Rostocku, prof. Manfredowi Schukowskiemu, odbywają się obecnie lekcje astronomii w szkołach w Meklemburgii-Pomorzu Przednim.

 

W 2001 r. planetoida 10114 (RZ 1992) nazwana została przez swoich odkrywców Lutza Schmadel i Freimuta Börngena „Greifswald”. W r. 2013 Anneliese Schnell z Wiednia ogłosiła, że planetoida 496 (1902 KH) o nazwie „Gryphia” również jest związania z Greifswald. Tym samym Greifswald jest jednym z niewielu miast, które mają dwie planetoidy.

 

Stowarzyszenie chce wzbudzić zainteresowanie astronomią i podróżami kosmicznymi także wśród młodych ludzi. Stąd też przyznawana jest nagroda Johannesa Conrada dla młodych talentów w dziedzinie astronomii. Ostatnim zwycięzcą była Lisa Knaack z Fraunhofer IGP Rostock.

 

Honorowa nagroda Mayer-Röhl w wysokości 555 euro została przyznana w 2017 r. Dietmarowi Fürstowi i jego zespołowi za pracę w 38-letniej rekonstrukcji najstarszego obserwatorium w Meklemburgii w Remplin koło Rostocku. Dzięki ich pracy znowu, po raz pierwszy od ponad 200 lat, ogólnodostępne są obserwacje słoneczne. Obserwatorium Rempliner należało w XVIII/XIX w. do najnowocześniejszych obiektów tego typu w Europie.

 

Zainteresowane astronomią osoby mogą zazwyczaj w drugi czwartek miesiąca spotkać się z innymi o podobnych zainteresowaniach. Stowarzyszenie działa bardzo aktywnie.

 

Obecnie największy projekt to ogólna renowacja do 100-lecia obiektu w 2024 roku. Jej koszt wynosi 200 000 euro.

 

Mile widziane wsparcie w postaci członkowstwa oraz darowizny!

 

Obserwatorium jest zwykle otwarte w pierwszy i trzeci czwartek miesiąca.

 

Wycieczki z przewodnikiem po uzgodnieniu są mozliwe od 40,00 euro.

 

Tłumacz: dolmatio.de, Tomasz Seremak, Dzierżoniów, Polska